پايگاه تحليلي - خبري ايران بالكان : تاريخچه كالج اسلامي بوسني
جمعه، 25 بهمن 1398 - 17:14 کد خبر:32532
محمدرضا نوراللهيان


رئيس سابق سازمان حوزه‌ها و مدارس علميه خارج از كشور درباره تأسيس كالج اسلامي بوسني به همت جمهوري اسلامي ايران گفت: فرقه قادياني هم‌پاي وهابيت در منطقه بالكان تصويري منحرف از اسلام را به تصوير كشيده،‌ اين كالج در تلاش است تا تبليغات و بدعت‌گذاري‌هاي اين فرقه را خنثي و چهره‌اي از اسلام راستين را معرفي كند.

به گزارش پايگاه تحليلي – خبري ايران بالكان (ايربا) به نقل از ايكنا، حجت‌الاسلام محمدرضا نوراللهيان، رئيس سابق سازمان حوزه‌ها و مدارس علميه خارج از كشور كه اكنون مشاور ارشد رئيس سازمان اسناد و كتابخانه ملي ايران است، با تصريح بر اينكه جنگ اصلي در جهان، رويكرد رسانه‌اي و تبليغاتي دارد، گفت: بايد از قرآن كريم كه يك متن واحد در ميان مسلمان‌هاست و سخنان بسياري براي گفتن دارد،‌ پيام‌هاي الهي را استخراج كنيم.

وي در ادامه اين مطلب افزود: اين پيام‌ها بايد به صورت صحيح به زبان‌هاي مقصد ترجمه شوند؛ به اين معني كه مترجم اين پيام‌ها بايد به زبان مقصد آشنا بوده و از بيان اين دستورات به صورت مغشوش و اشتباه پرهيز كند. زبان اديبانه بايد جذاب باشد و مترجم به ظرائف زباني آشنايي داشته باشد.

نوراللهيان در بخش ديگري از سخنانش با ضروري برشمردن تسلط مترجم به زبان مقصد و ظرائف آن زبان، متن برگردان شده با اين رويكرد را اثرگذار برشمرد و ادامه داد: در اين صورت است كه خواننده به متن جذب مي‌شود و در بازه زماني معيني مي‌تواند براي خود مخاطبان گسترده‌اي را به همراه بياورد.
سوابق فعاليت

وي با اشاره به آيت‌الله محمدعلي تسخيري، مشاور عالي رهبر معظم انقلاب در امور جهان اسلام، گفت: وي اهل «جواهر ده» رامسر است. مكاتبه، ادبيات عرب و نوشتن مقالات به زبان عربي را پيش از انقلاب اسلامي از ايشان آموختم.

از تأثير ايران بر پايان جنگ تا جولان فرقه قادياني در بوسني

نوراللهيان ادامه داد: در سال‌هايي كه ايشان مسئول معاونت امور بين‌الملل دفتر رهبر معظم انقلاب بود، قائم‌مقام ايشان بودم. همچنين در دوران دبيري آيت‌الله تسخيري در مجمع جهاني اهل بيت(ع)،‌ معاونت امور بين‌الملل اين مجمع را سرپرستي مي‌كردم.

وي كه ۱۷ سال مسئوليت مؤسسه مستقلي در قم را برعهده داشت، گفت: اين مؤسسه به نهادهاي اين شهر وابسته نبود. از مؤسسان اين مركز مي‌توان به حجت‌الاسلام حسن ابراهيمي اشاره كرد. همچنين علاوه بر او شخصيت‌هاي بسيار دانا، زبان‌دان و آگاه به كار در امور بين‌الملل مشغول به فعاليت بودند.
جنگ در بوسني

نوراللهيان درباره توسعه و تأسيس مدارس در خارج از كشور بيان كرد: بالكان خطه‌اي اروپايي است كه از منظر جغرافيايي نزديكترين نقطه اروپا به ايران محسوب مي‌شود. پس از بخش غربي تركيه كه اروپايي است، حوزه بالكان شروع مي‌شود كه اين بخش تحت نفوذ امپراطوري عثماني قرار داشت.

وي در بخش ديگري از سخنانش گفت: بوسني در اين منطقه واقع شده كه يك شبه‌جزيره بوده و در جنوب شرقي اروپا و كنار درياي اژه واقع شده است. پايتخت اين كشور سارايوو و سال‌ها درگير جنگ بوده است. صرب‌ها به يوگسلاوي آمده بودند و كروات‌ها با مسلمانان بر سر مباحث عقيدتي درگير بودند. در اين راستا آخرين جنگ در سال‌هاي اخير صورت گرفت كه خسارت‌هاي فراواني به جاي گذاشت.

نوراللهيان افزود: حوادث بسيار هولناكي طي سال‌هاي جنگ در بوسني به وقوع پيوست. صرب‌ها مانند حمله‌اي كه تاتارها و مغول‌ها به ساير كشورها كردند، به بوسني تجاوز كرده، كودك و بزرگ را كشتند و افراد را به اسارت گرفتند و حتي از تأمين نياز جسمي اسيران كه مسلمان اروپايي بوده و از شخصيت و تحصيلات بالايي برخوردار بودند، دريغ كردند.

وي از اين واقعه به عنوان يك قتل‌ عام تاريخي نام برد و ادامه داد: در بوسني يك كالج معتبر ايجاد كرديم كه بيرون از شهر سارايوو است. اين مركز در سرزمين باستاني، بسيار كهن و تاريخي امپراطوري عثماني واقع شده است.

از تأثير ايران بر پايان جنگ تا جولان فرقه قادياني در بوسني

نوراللهيان از سفر مقام معظم رهبري در دوره رياست‌جمهوري به اروپا ياد كرد كه طي اين سفر فقط از بوسني بازديد كردند و اظهار كرد: در دوران رياست‌جمهوري سيدمحمد خاتمي كه اجلاس سران برگزار شد،‌ علي عزت بيگويچ، رئيس‌جمهور وقت بوسني سخنراني سنجيده‌اي انجام داد و درخشيد. وي ديپلماسي فعال و خوبي داشت.

وي از روحاني خودساخته‌اي كه براي جنگ به بوسني رفته بود، نيز ياد و بيان كرد: «حجت‌‌الاسلام زارعان» بدون هيچ چشمداشتي براي دفاع از مسلمانان به اين كشور رفت. فشار سنگين و طاقت‌فرسايي به مسلمان‌ها وارد مي‌شد كه دنيا نيز نسبت به اين موضوع بي‌توجه بود.

رئيس سابق سازمان حوزه‌ها و مدارس علميه خارج از كشور ادامه داد: براي ارائه گزارشي از اين وضعيت نزد رهبر معظم انقلاب رفتم و اخبار مربوط به بوسني را ارائه دادم. متأسفانه افراد مسئول در آن زمان به صورت ديپلمات‌مآب از كنار اين موارد عبور مي‌كردند.
توجه رهبري به وقايع بوسني

وي افزود: رهبر معظم انقلاب انگيزه قوي در اين باره داشتند و بعد از اين ملاقات وزارت خارجه به شدت فعال شده و همّ و غمّ آن‌‌ها نجات مسلمان‌هاي بوسني شد. برده‌داري در آفريقا نيز وجود داشت،‌ ولي در بوسني رويكرد ديگري به خود گرفته بود.

نوراللهيان با بيان اينكه روستاها و شهرهاي بسياري در آفريقا،‌ افغانستان،‌ آمريكاي شمالي، كشورهاي اروپايي و جنوب آسيا را ديده است، اظهار كرد: بوسني در مقايسه با همه رويدادهايي كه در اقصي نقاط جهان روي داده بود يا مي‌داد،‌ شرايط خاصي داشت.

وي گفت: داعش با كودكان ايزدي در عراق و سوريه چه مي‌كرد؟ آن‌ها را سر مي‌بريد و زنان را به كنيزي مي‌گرفت؛ آن‌ها با اين كارها جهان را متوجه خود كردند. در بوسني اتفاق‌ها رويكرد بدتري نسبت به اين موارد داشت.

پايان جنگ

به گفته نوراللهيان، با رفتن ايران به بوسني و ارائه كمك‌هاي لجستيك، زمينه نجات آن‌ها فراهم و به امضاي موافقت‌نامه چارچوب عمومي صلح در بوسني و هرزگوين(ديتون) از سوي بيل كلينتون،‌ رئيس‌جمهور وقت آمريكا در ۱۹۹۵ منجر شد كه در اثر اين قرارداد، جنگ بوسني پايان يافت.

وي اظهار كرد: رفتن ايران به بوسني آنچنان تأثيرگذار بود كه در وهله نخست،‌ از فشاري كه روي مسلمانان بود، كاسته شد و در وهله دوم،‌ بسياري از مسلمانان كه در حال از ميان رفتن بودند، نجات پيدا كردند.

نوراللهيان همچنين از ورود عربستان با سرمايه‌اي عظيم به اين كشور ياد كرد و در پاسخ به اينكه آيا اخبار مربوط به كشتار مسلمانان در بوسني منتشر نمي‌شد، گفت: جهان به دنبال بايكوت اخبار بوسني و كشتار مسلمانان بود. با اين حال اين اخبار در صدر رويدادهاي جمهوري اسلامي ايران منتشر مي‌شد.

از تأثير ايران بر پايان جنگ تا جولان فرقه قادياني در بوسني

كالج اسلامي بوسني

وي افزود: اروپا اين رويدادها را از نگاه خود تفسير مي‌كرد؛ آن‌ها مي‌خواستند اسلام وجود نداشته باشد. مردم بوسني قتل‌ عام مي‌شدند و كشورهاي اروپايي و آمريكايي نظاره‌گر اين وقايع در سكوت خبري بودند، ولي ما نمي‌توانستيم سكوت كنيم.

نوراللهيان با اشاره به سرماي اروپا و اينكه بوسني از مناطق سرد اين قاره بوده و از سرماي بيشتري در مقايسه با جمهوري آذربايجان و ... برخوردار است كه همين موضوع سبب مشكلات بيشتري براي مسلمانان در اين منطقه طي جنگ شده بود، اظهار كرد: حجت‌الاسلام والمسلمين محمد جعفر زارعان، انساني فداكار و سليم‌النفس بود و هنر تربيت كادر جوان را نيز به‌خوبي مي‌دانست. وي از مهاجران چشم و دل پاكي بود كه ظرفيت كارهاي فرهنگي را به‌خوبي داشت.

وي در ادامه توضيحاتش گفت: زارعان كار فرهنگي را به صورت خودجوش در بوسني آغاز كرده بود. حجت‌الاسلام سيدابوالحسن نواب كه رئيس دانشگاه اديان است،‌ از اقوام وي بود كه دستي نيز در عرصه بين‌الملل داشت، در همين راستا به زارعان كمك كرد تا پايه‌گذار تأسيس مدرسه ايران در بوسني باشد.

نوراللهيان ادامه داد: اداره مدرسه،‌ برنامه‌ريزي درسي، اساتيد مسلط به زبان بوسني، انسجام‌بخشي و نظم‌دهي به امتحانات، متون درسي و ... از جمله موضوعاتي بود كه در اين مدرسه مورد توجه قرار گرفت و انجام شد.

وي افزود: همه اين اقدامات بايد در چارچوب قوانين بوسني صورت مي‌گرفت. اگر مي‌خواستيم الگويي را از ايران به اين كشور ببريم،‌ قطعاً جا نمي‌افتاد و تأثيرگذار نبود؛ بنابراين اجازه تأسيس كالجي رسمي را از بوسني گرفتيم كه اين مركز توانست اجازه تدريس زبان فارسي را نيز بگيرد و آن را جزء اركان درسي قرار دهد.

نوراللهيان ادامه داد: نظام اداري،‌ تحصيلي،‌ امتحاني و مالي مدرسه بوسني را كه رويكرد فرهنگي ـ‌ اخلاقي دارد، برنامه‌ريزي كرديم. به منظور انجام اين‌گونه فعاليت‌ها چند سفر به بوسني رفتم. در اين سفرها زارعان را شايسته اين كار ديدم و مسئوليت مدرسه را به وي سپردم.

وي اظهار كرد: رويكرد و قالب مدرسه را در شكلي نوين پايه‌گذاري كرديم و تعداد پذيرش دانش‌آموزان در اين مدرسه به يكباره رشد كرد. تنوع برنامه‌ها را با سرمايه‌گذاري كه از سوي ايران انجام شد و در سال‌هاي بعد اين سرمايه بازگشت،‌ پايه‌ريزي كرديم.

نوراللهيان گفت: اين كالج دولتي و ايراني نبود؛ در قالب بخش خصوصي مشغول به فعاليت بود. در اصل كالج اسلامي بوسني در قالب يك مؤسسه غيردولتي و NGO بود كه با استانداردهاي اين كشور فعاليت مي‌كرد.

بدعت‌گذاري‌هاي فرقه قادياني

نوراللهيان در ادامه از وجود كالج‌هاي آمريكايي،‌ ايتاليايي، يوناني و تركي در بوسني خبر داد كه به فعاليت مي‌پرداختند و اظهار كرد: پيروان فرقه قادياني (فرقه‌اي اسلامي كه ريشه در تعليمات و زندگي ميرزا غلام احمد دارد و به نام احمديه نيز معروف است) اصرار به تحريف قرآن دارند. اين فرقه كه از نگاه اسلام، فاسد به شمار مي‌آيد،‌ آئين خودساخته‌اي است كه هم‌پاي با وهابيت شكل گرفته است و در منطقه بالكان فعاليت دارد.

وي با بيان اينكه كالج اسلامي ايران در بوسني در تلاش براي خنثي كردن تبليغات و فعاليت پيروان اين فرقه بود، افزود: پيروان اين فرقه سرمايه‌گذاري بسيار سنگيني در منطقه بالكان كرده‌ و بزرگترين مسجد را در آلباني ساخته‌اند. اين افراد مسلمان نيستند و ناصبي به شمار مي‌روند و عقايدي منحرف دارند مثلاً معتقدند كه پيامبر اسلام شخصي به نام احمد قادياني است!

از تأثير ايران بر پايان جنگ تا جولان فرقه قادياني در بوسني

استقبال مردمي از كالج

وي افزود: مردم بوسني از اين مدرسه استقبال بسيار خوبي به عمل آوردند. دانش‌آموزان مقررات اين مدرسه را به‌خوبي رعايت مي‌كردند،‌ حتي خانواده‌هاي مسلماني كه مقيد به حجاب نبودند نيز تمايل داشتند دخترشان وارد اين كالج شود؛ با پذيرش اين موضوع كه فرزندشان بايد حجاب داشته باشد.

نوراللهيان گفت: طبق نظام آموزشي كه داشتيم،‌ حجاب اسلامي يكي از الزامات اين مدرسه بود؛ افراد طبق نظام آموزشي رفتار مي‌كردند. داشتن حجاب باعث شد كه اين دانش‌آموزان در جامعه اسلامي بوسني مورد توجه قرار گيرند.

وي با بيان اينكه ۲۸ دوره مراسم فارغ‌التحصيلي براي دانش‌آموزان اين مدرسه برگزار شده است، ادامه داد: افرادي كه فرزندانشان در مدرسه ما تحصيل مي‌كردند، مي‌دانستند كه استانداردهاي ما بسيار خوب است و همه مقررات زيست محيطي را رعايت مي‌كنيم.

نوراللهيان از دختر عزت بگوويچ، رئيس‌جمهور وقت بوسني ياد كرد و گفت: وي كالجي در داخل شهر سارايوو داشت كه اين مركز نيز موفق بود. يكبار كه براي بازديد از كالج ايران به خارج شهر آمده بود،‌ مي‌گفت اين مركز بسيار عالي است، فقط حيف كه الزامات اسلامي دارد، كه در جواب او گفتيم، پذيرفته‌شدگان با اطلاع از قوانين، اين مدرسه را انتخاب كرده‌اند.
درهاي باز كالج به روي خبرنگاران بومي

وي اظهار كرد: گاهي برخي رسانه‌هاي آلباني با رويكردي انتقادي عليه قوانين اين كالج اسلامي سم‌پاشي مي‌كردند، ما درب كالج را به روي آن‌‌ها باز گذاشتيم و اجازه داديم هر خبرنگاري با هر دانش‌آموزي كه مي‌خواهد، گفت‌وگو كند.

نوراللهيان با يادآوري خاطره‌اي در اين باره گفت: ماه رمضان بود؛ خبرنگار با يكي از دختران كالج مصاحبه كرد. وي مسيحي بود و در هنگام مصاحبه زنار خود را (رشته‌اي كه صليب به آن آويزان است) بيرون آورد و گفت كه اينجا كسي با من كاري ندارد.

اين در حالي بود كه در بخش ديگري از كالج، عده‌اي از دانش‌آموزان كه روزه داشتند،‌ مشغول خواندن نماز بودند. اين رويكرد باعث شد كه اهالي رسانه متوجه شوند اجباري در كار نيست و دست از انتقادهاي بي‌مورد عليه ما بردارند.

نوراللهيان ادامه داد: كالجي كه ايران در آلباني تأسيس كرده بود،‌ «سعدي» نام داشت. وقتي مصاحبه‌هايي به اين صورت انجام مي‌شد،‌ همه افرادي كه منتقد بودند، متوجه مي‌شدند كه هيچ فشاري در اين رابطه وجود ندارد.

از تأثير ايران بر پايان جنگ تا جولان فرقه قادياني در بوسني

وي تأكيد كرد: كالج اسلامي ما در بوسني ابتدا و پيش از ثبت‌ نام دانش‌آموزان، مقررات مدرسه را بازگو مي‌كرد كه پوشش اسلامي يكي از مقررات آن است؛ با اين حال پس از ثبت‌ نام، فرهنگ اروپا را مورد توجه قرار مي‌داديم و محيط كالج را علمي نگاه مي‌داشتيم.

نوراللهيان با اشاره به اينكه دوره‌اي كه در اين كالج برگزار مي‌شد،‌ در مقطع دبيرستان بود، اظهار كرد: علت برگزاري مقطع دبيرستان در ميان ساير مقاطع در اين كالج،‌ آن بود كه جوانان در اين سن تأثيرگذارتر و تأثيرپذيرتر هستند.

مؤسسه قرآني

وي از گرفتن مجوز براي تأسيس يك مؤسسه قرآني در بوسني ياد و اظهار كرد: با انجام اين اقدام،‌ توانسته‌ايم فعاليت قرآني نيز در اين كشور داشته باشيم. اين مركز به صورت مستقل از كالج فعاليت و برنامه‌هاي قرآني را اجرا مي‌كند. دانش‌آموزان نيز هنگامي كه از كالج فراغت پيدا مي‌كنند،‌ در مؤسسه قرآني حضور مي‌يابند.
زبان فارسي در بالكان

رئيس سابق سازمان حوزه‌ها و مدارس علميه خارج از كشور اظهار كرد: بالكان،‌ خود در گذشته پايگاهي براي زبان فارسي بوده است. كتاب‌هاي كتابخانه اصلي بوسني مملو از متون فارسي است. در قهوه‌خانه‌هاي بوسني اشعاري به زبان فارسي از خيام و سعدي به چشم مي‌خورد.

وي از نعيم فراشري، شاعر و اديب برجسته آلبانيايي در اين باره ياد كرد و گفت: او دو ديوان دارد كه اشعار يكي از آن‌ها به زبان فارسي بوده و ديوان ديگري به زبان شيپ(زبان آلبانيايي) و درباره كربلاست.

نوراللهيان اظهار كرد: مردم آلباني يك مكان مقدس روي كوه دارند كه معتقد هستند حضرت عباس بن علي(ع) پيش از شهادت خود به بالكان آمده و در آنجا ساكن بوده است. آن‌ها يك روز مخصوص براي زيارت اين مكان دارند كه تعطيل عمومي بوده و رئيس‌جمهور نيز به همراه مردم براي زيارت اين مكان راهي مي‌شود.

به گفته وي، مردم بوسني افراد فرهيخته و باسوادي نسبت به شهروندان كشورهاي اطراف خود هستند. تجمع مسلمانان در اين كشور نيز نسبت به ساير كشورهاي منطقه بيشتر است.

گفت‌وگو از آزاده غلامي