ظرف یک دهه گذشته ترکیه از کشوری کشاورزی در مرز آسیا به تدریج به یک قدرت منطقهای، یک شریک و متحد جدی برای غرب و آمریکا در منطقه مهم و استراتژیک خاورمیانه بدل شده است.
به گزارش پایگاه تحلیلی - خبری ایران بالکان (ایربا) به نقل از شرق، در اینکه بخشی از جایگاهی که ترکها پیدا کردهاند مرهون تدابیر اقتصادی تورگوت اوزال و اتخاذ استراتژی اقتصاد آزاد است، کمتر میتوان تردیدی داشت. اتفاقا در اینکه بخش دیگری از جایگاهی که ترکیه پیدا کرده مرهون سیاستهای سنجیده و واقعبینانه و در عین حال سودمند به حال منافع ملی آن کشور در سایه مدیریت سیاسی و منطقهای اسلامگرایان است هم تردیدی نیست اما هیچکس نمیتواند منکر نقش ایران در جایگاهی که امروز ترکیه در عرصه بینالمللی و منطقهای پیدا کرده، شود.
مشکلات و مسایلی که غرب در ارتباط با ایران دارد را ترکها به زبان بیزبانی میگویند که برایتان حل و فصل میکنیم یا دستکم آشکارا به غربها میگوید که بگذارید من با ایران صحبت میکنم. بالاخره هرچه باشد ما زبان یکدیگر را بهتر میفهمیم. همین باعث شده تا ترکیه از یک کشور دستچندم به یک بازیگر مهم منطقهای بدل شود. در بسیاری از پروژههای سازندگی در افغانستان، ترکها هستند؛ در تاجیکستان، آسیای مرکزی، جمهوری آذربایجان، عراق و اخیرا هم در سوریه. ترکها هم همانند روسها هم ما را دارند، هم آمریکا و اروپا را. نه ما را فدای غرب میکنند و نه منافع و مصالح گستردهای که با غرب دارند را فدای ما. حدسمان از جایگاهی که ترکیه از سر صدقه مرافعه ما با غرب به آن رسیده تمام نشده بود که حالا شاهد هستیم عراقیها هم دستکم از بابت گرفتن کره از آب مرافعه ما با غرب دارند، پا جای پای برادر بزرگشان ترکیه میگذارند.
هفته پیش هم رییسجمهور عراق برادرانه، از جانب رییسجمهور آمریکا پیام آورد و واسطه شد؛ هم وزیر نفت عراق درخصوص بستن یا نبستن تنگه هرمز از سوی غرب و دیگران واسطه شد. من شخصا بخیل نیستم اگر سلطان زنگبار و پادشاه گینهبیسائو هم به واسطه تلاش واسطهشدن میان ایران و غرب امتیازاتی برای خودشان دست و پا کنند. اتفاقا نیز رضایت دارم که چیزی گیر آنها بیاید تا روسها. اما درخصوص عراق موضوع از چند جهت اهمیت پیدا میکند. یکی از اتهامات غرب ظرف چند ساله اخیر آن بوده که ایران دارد در منطقه یک «هلال شیعی» ایجاد میکند: هلال تهران - بغداد – دمشق – بیروت. بسیاری از جمله سعودیها، اردنیها و رژیمهای عربی دیگری این نظریه را جدی گرفتهاند و به ایران به چشم پیشقراول خیزش شیعیان منطقه مینگرند. حرکت عراق در نزدیکشدن به آمریکا و غرب در سایه وساطت با ایران دستکم «هلال شیعی» را با علامت سوالهایی روبهرو میکند. اما مساله اصلیتر همچنان سر جای خودش باقی میماند: چند کشور دیگر قرار است که از آب مرافعه ما با غرب کره بگیرند؟ |