صفحه اول     سیاسی     اقتصادی     اجتماعی     ورزشی     فرهنگی     تصویری     تماس با ما     تبلیغات     پیوندها     RSS  
یکشنبه، 30 دی 1397 - 21:11   
  تازه ترین اخبار:  
 
 آخرین مطالب
  روستای کوستوریتسا؛ از خیابان فلینی تا میدان کیارستمی
  دیده‌بان حقوق بشر و سرکوب آزادی‌ها در اوکراین
  واکنش ترکیه به اظهارات نماینده سابق ترامپ
  تشابه احتکار در ایران و جمهوری چک
  Hakiki Mevlâna Nerede
  بزرگ‏ترین گناه
  چرایی علاقه صرب ها به پوتین
  طرح ترور پوتین در بلگراد خنثی شد
  فرود اضطراری هواپیمای مسکو- دبی
  دیدار نتانیاهو و نخست وزیر رومانی
  اسلوونی همواره از برجام حمایت کرده است
  پوتین خواستار بالکانی باثبات شد
  عدم استقبال اروپا از نشست ضد ایرانی ورشو
  توزیع هزاران کپی از توافق با مقدونیه در یونان
  کوستوریتسا: باورهای دهه هفتاد را کم داریم
- اندازه متن: + -  کد خبر: 30025صفحه نخست » گزارشچهارشنبه، 21 آذر 1397 - 14:33
اصلاح قانون ادیان بلغارستان
گروه گزارش و تحلیل
  

لایحه جدید برای اصلاح قانون ادیان بلغارستان این روزها در محافل دینی این کشور بسیار مورد توجه قرار گرفته و احزاب و دولت درباره تغییرات جدید این قانون به توافقی بی­‌سابقه دست یافته‌اند.

به گزارش پایگاه تحلیلی – خبری ایران بالکان (ایربا) به نقل از ایکنا؛ اداره نهادهای دینی یکی از مهمترین موضوعات مطرح در حوزه دین و مذهب در بلغارستان است که در سال‌های اخیر مورد توجه جدی نهادهای دولتی قرار گرفته است. حضور بلغارستان در اتحادیه اروپا و رساندن کشور به سطح استانداردهای این اتحادیه یکی از وظایف اصلی دولتمردان بلغار در دوره­‌های اخیر بوده است. قوانین سختگیرانه اتحادیه اروپا در تبلیغ و ترویج ادیان مختلف به ویژه حساسیت به فعالیت­های خارجی در این زمینه را می‌­توان از دلایل طرح این لایحه دانست.

احزاب مجلس و دولت درباره تغییرات جدید قانون ادیان بلغارستان به توافقی بی­‌سابقه دست یافته‌اند و فقط ارتدکس‌­ها و مسلمانان حق دریافت کمک‌­های دولتی را خواهند داشت.

موضوعی که گاهی از سوی مسئولان مفتی‌گری بلغارستان به صراحت بیان می­‌شود، مشکلات و تنگناهای مالی بوده است. برای مثال در یکی از جلسات این مفتی‌گری بیرعلی مومن، معاون فرهنگی این نهاد دینی، از عدم پرداخت حقوق چند ماهه امامان جمعه و جماعات سخن به میان آورده است.

دلایل پیشنهاد لایحه جدید

بنا بر این گزارش که رایزنی فرهنگی ایران در بلغارستان آن را منتشر کرده است، نخستین و اساسی‌ترین انگیزه و دلیل پیشنهاد این لایحه از سوی سه حزب سیاسی موضوع «امنیت ملی» است.

انگیزه اصلی پیشنهاد این لایحه ممنوعیت و شفاف­‌سازی اخذ کمک­‌های مالی از کشورها، افراد، نهادها و سازمان‌های  بیگانه و عدم اجازه به شهروندان خارجی برای انجام فعالیت‌­های دینی و یا اشتغال در ارگان­‌های دینی به منظور جلوگیری از فعالیت­‌های دینی با هدف ایجاد پوششی برای انجام دیگر اقدامات که امنیت ملی، سیستم اجتماعی، سلامت، آزادی‌­ها و حقوق شهروندان را تهدید می‌کند است.

در بخش نظارت دولت بر ساخت و تعمیر اماکن دینی آمده است: این موضوع به دلیل تغییر شرایط بین­‌المللی و در راستای مبارزه با تروریسم بوده و بیانگر دقت و مسئولیت دولت در این زمینه است.

به نظر بسیاری از تحلیلگران و حقوق­دانان این قانون برای ادیان کوچک تبعیض‌آمیز است. بررسی کلیات این لایحه در مرحله اول مخالفان زیادی داشت. این مخالفت­‌ها نه فقط از سوی ادیان کوچک مطرح شد، بلکه از سوی مسیحیان و مسلمانان نیز اعتراضاتی را در پی داشت.

در جای جای این لایحه آمده است که این قانون برای مبارزه با دخالت­‌های بیرونی در امور ادیان است، در حالی‌که به نظر می­‌رسد این قانون چنین وظیفه­‌ای ندارد و برای این موضوع قوانین متعدد دیگری وجود دارد.

شکل تعیین کمک­‌های دولتی نیز از سوی بسیاری زیر سؤال رفته است، چرا که به دلیل اختیاری بودن اعلام دین و مذهب از سوی شهروندان، در آخرین سرشماری ۲۸ درصد از مردم بلغارستان دین خود را اعلام نکرده‌­اند و در مناطقی مثل «زلاتوگراد» که  اکثریت مسلمان‌اند ۷۰ درصد مردم از اعلام دین خود خودداری کرده­‌اند و این مسئله میزان کمک­‌های دولتی را تحت­‌الشعاع قرار می­‌دهد.

اصلاحات قانون ادیان بلغارستان؛ تسلیم در برابر اتحادیه اروپا یا شفاف‌سازی کمک‌های خارجی؟

در این لایحه به ادیانی که پیروان آنها به یک درصد نمی­‌رسد اجازه تأسیس مراکز آموزشی داده نشده است، در حالی که برخی از آنها ادیان بزرگی در دنیا محسوب می­‌شوند.

مشکل اساسی دیگر دخالت دولت در مقام نهادی کنترل‌کننده در امور دینی است که این موضوع برای بسیاری غیرقابل قبول است.

حمایت ترکیه و جلوگیری از نفوذ سلفی‌ها

از این رو، تاکنون تکیه اصلی این نهاد دینی به کمک­‌های خارجی خصوصاً از سوی ترکیه بوده است. هر کشوری که هزینه­‌های مالی چنین نهادهایی را پذیرفته باشد، از قدرت نفوذ بیشتری برخوردار خواهد بود. لذا نفوذ و تأثیر ترکیه با توجه به کمک‌­های مالی فراوان به مفتی‌گری همچون پرداخت‌های نقدی و بازسازی اماکن دینی مسلمانان از یک سو و قرابت­‌های فرهنگی جامعه مسلمانان بلغارستان همچون زبان مادری مشترک (ترکی)، نزدیکی­‌های سرزمینی، خویشاوندی برخی از اقوام مسلمان دو کشور، رفت‌وآمدهای پی در پی مردم و... از سویی دیگر کاملاً مشهود است.

حضور دینی ترکیه به قدری برای این کشور اهمیت دارد که دیپلماتی در مقام نماینده وزارت دیانت در سفارت این کشور در بلغارستان حضور دارد و مسئولان سفارت ترکیه در بیشتر مراسم‌ برگزارشده از سوی مفتی‌گری حضوری پررنگ دارند.

البته این حضور سنتی ترکیه و در شکل جدیدش به شکلی هوشمندانه و برنامه‌­ریزی شده، موهبتی را نیز برای جامعه مسلمانان و دولت این کشور در پی داشته است و آن جلوگیری نفوذ و عرض اندام سلفی­‌ها (سلفی‌های تندرو) در این کشور است که در سال­‌های اخیر تلاش‌­های سیاسی، اقتصادی و به تبع آن مذهبی فراوانی داشته­‌اند.

از سوی دیگر، کلیسای ارتدکس بلغارستان نیز به صورت سنتی از کلیسای ارتدکس روسیه متأثر است و طبیعتاً سایه این کشور را به همراه خواهد داشت و باید راه­‌های نفوذ کشوری همچون روسیه نیز از طریق فعالیت­‌های دینی و مذهبی کنترل شود.

با توصیف این شرایط در بلغارستان و تصمیم دولتمردان با توجه به قوانین بالادستی اتحادیه اروپا برای ساماندهی به اوضاع دینی باید قوانین مورد نیاز به تصویب برسد. طبیعی است که دولت برای کنترل کمک­های خارجی در این زمینه در گام اول باید خلأ مالی نهادهای دینی را با اختصاص یارانه دولتی به عهده بگیرد. لذا به ناچار بودجه‌­ای در این زمینه در نظر گرفته شده است، اما این بودجه به دلیل محدودیت کمی از یک سو و عدم شمول برای ادیانی که کمتر از یک درصد جمعیت بلغارستان پیرانی را دارند نمی­‌تواند همه هزینه­‌های مراکز دینی را پوشش دهد. از این رو کمک­های خارجی به نهادهای مذهبی بلغارستان هر چند کاهش می‌یابد اما یقیناً نمی­‌تواند قطع شود.

شفاف‌سازی کمک‌های خارجی

راهکاری که دولت برای این مشکل پیش­‌بینی کرده شفاف­ سازی کمک­های خارجی است تا از این طریق نفوذ احتمالی آنها را به حداقل برساند و یا به تعبیر لایحه این اقدام برای «جلوگیری از فعالیت­‌های دینی به صورت پوششی برای انجام دیگر اقدامات که امنیت ملی، سیستم اجتماعی، سلامت، آزادی­‌ها و حقوق شهروندان را تهدید می­‌کند»، است.

علاوه بر کمک‌­های خارجی، ادیان و مذاهب به ویژه مسلمانان از طریق سنت اهدا و وقف درآمدهایی دارند که دولت با تصویب این لایحه و اجبار اعلام این درآمدها به صورت هر سه ماه یک بار از سوی مراکز دینی، به نحوه و میزان آنها نیز اشراف پیدا خواهد کرد. برای نمونه جامعه علویان و تکیه‌­های آنها زمین­‌های وقف‌شده متعدد و وسیع کشاورزی دارند که درآمد حاصل از آنها صرف مخارج تکیه­‌ها و مراسم دینی علویان می­‌شد. البته ظاهراً در سال­های گذشته بسیاری از آنها را مفتی­‌گری و دولت ضبط کرده است.

نکته حائز اهمیت پیشرو بودن جامعه مسلمان در تشکیل شورای عالی مسلمانان و شوراهای منطقه‌­ای و برگزاری انتخابات برای تعیین مفتی و مسئولان اداره­ مفتی­گری است. این ساختار منسجم و دموکراتیک که به احتمال زیاد تحت تأثیر کمک و ساماندهی ترکیه انجام شده، نقطه مثبتی در کارنامه مسلمانان در مقایسه با سایر ادیان و مذاهب است. نکته دیگر، فعالیت‌ها و مشارکت همه بخش­‌های مفتی­‌گری در زمینه تصویب این لایحه است که کاملاً مشهودند.

به هر حال تصویب این لایحه که به نظر می­‌رسد با وجود همه ایراداتی که به آن وارد است در آینده­‌ای نزدیک با اصلاحاتی به تصویب برسد، گام مهمی در حوزه ادیان و مذاهب بلغارستان محسوب می‌­شود و علی‌رغم ایجاد سازوکارهای نظارتی، در صورت حرکت صحیح ادیان به ویژه مسلمانان می­‌تواند فرصت­‌هایی را برای آنها در پی داشته باشد. نفس پذیرش کمک دولتی به جامعه مسلمانان براساس جمعیت سرشماری شده، قدمی رو به پیشرفت برای آنان است.

لایحه جدید و اصلاحات قانون ادیان

قانون ادیان بلغارستان در آخرین جلسه شورای امنیت ملی این کشور که به ریاست رئیس‌جمهور تشکیل می­‌شود، به تصویب رسیده است. طبق قوانین مجلس بلغارستان پس از طرح این لایحه در پارلمان و رأی اولیه، نمایندگان در بازه زمانی مشخص فرصت دارند ایرادات خود را به لایحه مطرح کنند و پس از پایان این زمان و اصلاحات انجام شده، این لایحه به منظور تصویب نهایی به رأی گذاشته می‌­شود.

ممنوعیت دریافت کمک­‌های مالی غیرشفاف اعم از داخلی و خارجی از سوی مؤسسات و ارگان­‌های دینی بلغارستان و نظارت بر این کمک‌ها از طرف اداره «ادیان و مذاهب» هیئت وزیران این کشور موضوع اصلی اصلاحات جدید قانون ادیان است. بخشی از تغییرات این قانون تعیین کمک‌­های دولتی به مراکز دینی ادیان شبیه کمک‌­های مالی به احزاب، شرایط جدید برای تعیین حقوق و دستمزدهای کارکنان روحانی، حسابرسی دقیق­‌تر در مخارج و هزینه‌­های سرمایه‌­ای همچون تعمیر عبادتگاه­‌ها و ممنوعیت کمک مالی شهروندان به روحانیون دینی را دربرمی‌گیرد، مگر اینکه تأیید دولت را در شرایط خاصی دریافت کرده باشند.

چگونگی تأمین مالی ادیان و ادارات دینی

حق دریافت کمک مالی از سوی دولت فقط به ادیانی تعلق خواهد گرفت که در آخرین سرشماری بلغارستان بیش از یک درصد جمعیت این کشور خود را از پیروان آن معرفی کرده باشند. با این حال این مبلغ سالیانه نمی­‌تواند بالاتر از ۱۵ میلیون «لو» یا «لوا» (Lev/ واحد پول بلغارستان) باشد. بر این اساس هر یک از ادیان ثبت شده در بلغارستان که بالاتر از ۷۳ هزار نفر پیرو داشته باشد، از کمک‌های دولتی برخوردار خواهند بود. در حال حاضر احزاب موجود در کشور بلغارستان به ازای هر عضو خود مبلغ ۱۱ لو (۵,۵ یورو) از دولت کمک مالی دریافت می‌‌‌کنند و با تصویب این قانون، کمک مالی دولت به مراکز دینی نیز به همین صورت خواهد بود.

براساس آخرین سرشماری انجام شده در ۲۰۱۱ جمعیت بلغارستان هفت میلیون و ۳۶۴ هزار نفر بوده است و بدین ترتیب مراکز دینی مسیحیت ارتدکس و مسلمانان از حق دریافت کمک­های دولتی برخوردار خواهند بود.

اصلاحات قانون ادیان بلغارستان؛ تسلیم در برابر اتحادیه اروپا یا شفاف‌سازی کمک‌های خارجی؟

در صورت تصویب نهایی این قانون، کلیسای ارتدکس سقف کمک‌های دولتی به مبلغ ۱۵ میلیون لوا و مفتی‌گری مسلمانان مبلغ ۵،۷ میلیون لوا (۲،۸ میلیون یورو) را در قالب کمک دولتی در ۲۰۱۸ دریافت خواهند کرد.

در قانون قبلی مجموعاً مبلغ پنج میلیون لوا برای کمک به همه ادیان در نظر گرفته شده بود که از این مبلغ سهم بودجه عمرانی (ساخت و تعمیر اماکن دینی) هر یک از ادیان بدین ترتیب بود: ۲۸۰ هزار لوا مسیحیت ارتدکس، ۶۰هزار لوا کلیسای کاتولیک و ۶۰ هزار لوا کلیسای ارامنه و ۱۰۰ هزار لوا برای سایر ادیان ثبت شده در کشور.

کنترل هزینه ادارات دینی

این لایحه پیشنهادی قوانین خاصی را نیز برای هزینه و مصرف کمک­های دولتی در نظر گرفته است. تا اواخر ماه ژانویه سال آینده میلادی (۲۰۱۹)، هر یک از مراکز دینی باید چگونگی مصرف کمک‌­های دولتی را در بخش‌­های سرمایه­‌ای و جاری مشخص کنند. هزینه­‌های جاری از قبیل دستمزد روحانیت و کارمندان اداری، فعالیت­های آموزشی و پرورشی و... است که اداره ادیان و مذاهب آن را کنترل خواهد کرد. در زمینه تعیین دستمزدهای کارکنان نیز قوانین جدیدی پیش بینی شده است که در مرحله اول، میزان این پرداختی­‌ها از طرف مراکز دینی تعیین می‌شود.

هزینه­‌های تعمیر اماکن مذهبی، ساخت و ایجاد مراکز آموزشی و نگهداری قبرستان­‌ها نیز بر اساس برنامه­‌ای از پیش تعیین شده و پس از تصویب هیئت وزیران پرداخت خواهد شد.

قانون جدید چارچوب محکمی را برای کنترل هزینه‌­های دینی از سوی آژانس مالیاتی و دیوان حسابرسی پیش‌بینی کرده است. بر این اساس مراکز دینی موظف‌اند چهار بار در طول سال مبالغ  دریافتی از اشخاص حقیقی و یا حقوقی را به اداره ادیان و مذاهب اعلام کنند. البته در قانون پیشنهادی مبلغ مشخصی برای دریافت این کمک‌­ها تعیین نشده است.

امور آموزشی ادیان

مراکز دینی دارای شرایط لازم با درخواست رسمی می‌­توانند در چارچوب قانون تأسیس مراکز آموزشی به تأسیس مدارس دینی در همه سطوح اقدام کنند. بر این اساس مراکز دینی می­‌توانند به تأسیس مدارس عالی نیز اقدام کنند. موضوعی که مدت ‌هاست از سوی مفتی­‌گری پیگیری می‌­شود و در چند سال اخیر برای تأسیس دانشگاه اسلامی مجوز رسمی را درخواست کرده است، اما به دلیل نداشتن ساختمان و عدم اجازه شهرداری صوفیه برای ساخت آن مجوزی صادر نشده است.

نحوه انتخاب رؤسای نهادهای دینی

دولت بلغارستان با این قانون قصد دارد قواعد جدیدی را در انتخاب افراد برای اداره نهادهای دینی وضع کند. در لایحه جدید آمده است: در صورتی که شش ماه پس از اتمام دوره ریاست یک نهاد دینی، انتخاب جدیدی انجام نشود، با درخواست یک‌سوم نمایندگان منطقه­‌ای باید شورای عمومی تشکیل و رئیس جدید انتخاب شود. مشکل این بخش از قانون این است که در حال حاضر تشکیل شوراهای منطقه‌­ای امری اختیاری است و فقط مفتی­‌گری در همه مناطق شوراهای منطقه‌ای دارد. به جز این مورد در قوانین فعلی فقط منصب مفتی و رئیس شورای عالی مسلمانان دوره­‌ای است، اما در کلیسا این مناصب دوره‌­ای نیستند.

   
  

نظر شما:
نام:
پست الکترونیکی:
نظر
 
  کد امنیتی:
 
 
 پربیینده ترین مطالب
  طرح ترور پوتین در بلگراد خنثی شد
  چرایی علاقه صرب ها به پوتین
  تشابه احتکار در ایران و جمهوری چک
  واکنش ترکیه به اظهارات نماینده سابق ترامپ
  اسلوونی همواره از برجام حمایت کرده است
  عدم استقبال اروپا از نشست ضد ایرانی ورشو
  Hakiki Mevlâna Nerede
  روستای کوستوریتسا؛ از خیابان فلینی تا میدان کیارستمی
  دیدار نتانیاهو و نخست وزیر رومانی
  دیده‌بان حقوق بشر و سرکوب آزادی‌ها در اوکراین
  پوتین خواستار بالکانی باثبات شد
  توزیع هزاران کپی از توافق با مقدونیه در یونان
  کوستوریتسا: باورهای دهه هفتاد را کم داریم
  فرود اضطراری هواپیمای مسکو- دبی
  بزرگ‏ترین گناه
 
 
 
::  صفحه اصلی ::  تماس با ما ::  پیوندها ::  نسخه موبایل ::  RSS ::  نسخه تلکس
کلیه حقوق محفوظ است؛ استفاده از مطالب با ذکر منبع بلامانع است
info@iranbalkan.net
پشتیبانی توسط: خبرافزار