پايگاه تحليلي - خبري ايران بالكان : چالش‌هاي دموكراسي در تركيه
یکشنبه، 20 مهر 1399 - 07:19 کد خبر:34020
حسن صادقيان


كتاب «چالش‌هاي دموكراسي در تركيه (۲۰۱۹-۲۰۰۲) نوشته حسن صادقيان توسط انتشارات رشد فرهنگ منتشر و راهي بازار نشر شد.

به گزارش پايگاه تحليلي – خبري ايران بالكان (ايربا) به نقل از مهر، كتاب «چالش‌هاي دموكراسي در تركيه (۲۰۱۹-۲۰۰۲) نوشته حسن صادقيان به‌تازگي توسط انتشارات رشد فرهنگ منتشر و راهي بازار نشر شده است.

نويسنده كتاب پيش‌رو، دموكراسي‌سازي و تحكيم دموكراسي را دغدغه اصلي بشريت به‌ويژه روشنفكران و فيلسوفان تاريخ مي‌داند و مي‌گويد در تركيه، تقريبا طي قرن اخير، حكومت‌هاي متعددي با عناوين مختلف ازجمله مشروطه‌خواه، تك‌حزبي، چندحزبي، قيمومتي، ليبرال مشاركتي، ليبرال محافظه‌كار، تفويضي، شبه اقتدارگرا به قدرت رسيدند كه در هر دوره، تنها برخي از شروط دموكراسي در اين‌كشور محقق نشده است. همين موضوع ابهامات و سوالاتي به وجود مي‌آورد كه نويسنده اين‌كتاب در پي پاسخ به آن‌هاست.

صادقيان معتقد است بررسي و تحليل فرايند دموكراسي‌سازي و موانع تحكيم دموكراسي تركيه، مي‌تواند نكات مهم بازآموزي داشته باشد و از همه مهم‌تر الگو و چارچوب تحليلي براي بررسي فرايند دموكراسي از جمله متغير ظرفيت دولت،‌ قانوني اساسي، اپوزيسيون، احزاب و جريان‌هاي سياسي، گروه‌ها و طريقت‌هاي مذهبي، روشنفكران سياسي و ديني، الگوي تركيه مي‌تواند چراغ راهنماي پژوهشگران اين‌حوزه باشد.

«چالش‌هاي دموكراسي در تركيه» ۵ فصل اصلي دارد كه به‌ترتيب عبارت‌اند از: «كليات»،‌«چارچوب مفهومي»، «پيشينه تاريخي فرايند دموكراسي‌سازي در تركيه»، «موانع اصلي تحكيم دموكراسي» و «موانع فرعي عدم تحكيم دموكراسي تركيه».

در قسمتي از اين‌كتاب مي‌خوانيم:

نتيجه حاصله از انتخابات ۲۰ اكتبر ۱۹۹۱، ايجاد ائتلاف براي تشكيل كابينه را اجتناب‌ناپذير مي‌ساخت. لذا يك دوره بي‌ثباتي و حزب بازيِ ۱۰ ساله از اين نقطه شروع مي‌شد. سليمان دميرل پس از تعامل با حزب سوسيال دموكرات ملي‌گرا تشكيل دولت داد و اردال اينونو را به سمت معاون نخست‌وزير منصوب كرد. بدين‌ترتيب حزب سرزمين مادري از كابينه خارج ماند و جبهه سياسي طبقه متوسط كه از دهه ۱۹۵۰ بر صحنه سياست تركيه حاكم شده بود و به دو جريان منشعب گرديد.

اين تحول تدريجا زمينه‌ساز ورود ديندارهاي ملي‌گرا و محافظه‌كار واقعي به صحنه شد كه از سال ۱۹۶۹ در پي رسانيدن صداي خود به جامعه و ورود به عرصه سياسي بودند. دولت ائتلافي فوق‌الذكر به استثناي تهيه قانوني براي برقراري مجدد احزاب منحل شده، توفيق ديگري در تهيه لوايح قانوني نداشت. پيروزي حزب رفاه به رهبري نجم‌الدين رابكان در انتخابات محلي نوامبر ۱۹۹۲ نشانگر ناموفق‌ بودن ائتلاف و قدرت‌گيري جبهه محافظه‌كار بود. در اين ميان، تنش‌هاي موجود بين اوزال و دميرل به عنوان مانعي در برابر اتخاذ تصميمات مورد توقع و تقويت دموكراسي از طريق لغو تضييقات اعمال شده در جريان كودتاي ۱۹۸۰ عمل مي‌كرد. دوران تورگوت اوزال با درگذشت وي در روز ۱۷ آوريل ۱۹۹۳ و انتخاب دميرل به جاي او به انتها رسيد. اندكي بعد، دميرل در جريان كنگره برگزار شده در تاريخ ۱۳ ژوئن ۱۹۹۳ صدارت حزب و در نتيجه نخست‌وزيري را به خانم تانسو چيللر نخستين وزير زن تاريخ تركيه سپرد.

اين‌كتاب ۲۵۶ صفحه، شمارگان هزار نسخه و قيمت ۷۰ هزار تومان منتشر شده است.