پايگاه تحليلي - خبري ايران بالكان : نويسنده لهستاني برنده نوبل ادبي شد
جمعه، 19 مهر 1398 - 12:53 کد خبر:31781
اولگا توكارچوك، نويسنده، شاعر و كنشگر اجتماعي و روشنفكر لهستاني است كه در سال ۲۰۱۸ برنده جايزه بوكر بين المللي براي رماني به نام پروازها شد، اثري كه پيش از آن جايزه نايك/NIKE لهستان به عنوان مهم ترين جايزه ادبي اين كشور را براي وي به ارمغان آورده بود.


برندگان جايزه نوبل ادبيات سال هاي ۲۰۱۸ و ۲۰۱۹ اعلام شد و نوبل سال ۲۰۱۸ به اولگا توكارچوك نويسنده و شاعر لهستاني رسيد و نوبل ۲۰۱۹ را نيز پيتر هاندكه شاعر اتريشي از آن خود كرد.

به گزارش پايگاه تحليلي – خبري ايران بالكان (ايربا) به نقل از ايرنا، جايزه نوبل ادبيات به عنوان يكي از جوايز مطرح ادبي در سطح جهاني، سال گذشته به دليل رسوايي اخلاقي و مالي در آكادمي سوئد؛ نهاد متولي تعيين برنده، سال گذشته اعطا نشد. امسال اين جايزه به دو نويسنده اعطا شد و به اين ترتيب نام اولگا توكارچوك نويسنده و شاعر پنجاه و هفت ساله لهستاني به عنوان برنده نوبل سال ۲۰۱۸ و پيتر هاندكه شاعر هفتادو شش ساله اتريشي برنده نوبل ۲۰۱۹ اعلام شد.

اولگا توكارچوك، نويسنده، شاعر و كنشگر اجتماعي و روشنفكر لهستاني است كه در سال ۲۰۱۸ برنده جايزه بوكر بين المللي براي رماني به نام پروازها شد، اثري كه پيش از آن جايزه نايك/NIKE لهستان به عنوان مهم ترين جايزه ادبي اين كشور را براي وي به ارمغان آورده بود. وي كه دانش آموخته روانشناسي از دانشگاه ورشو لهستان است، براي لحن اسطوره اي آثارش شناخته مي شود.

پيتر هاندكه، نمايشنامه نويس، داستان نويس و مترجم اتريشي است كه پيش از اين جوايز ادبي ديگري نظير جايزه كافكا و جايزه گئورگ بوشر را از آن خود كرده است، از وي آثاري به زبان فارسي توسط علي اصغر حداد مترجم مطرح آلماني به فارسي، برگردانده شده است.

در يادداشت كوتاه آكادمي سوئد دليل برنده شدن اين جايزه توسط هر يك از آنان اينگونه نوشته شده است: اولگا توكارچوك براي بهره مندي از خيال انگيزي روايي كه همراه با شورمندي دروني مظهر عبور از مرزهاي يك نوع خاص زندگي است در آثارش. پيتر هاندكه براي خلق آثاري اثرگذار كه همراه با نبوغي زبانشناختي محدوده و خاص بودن تجربيات بشري را كاويده است.

مبلغ نقدي اين جايزه ۹ ميليون كرون سوئد (حدود ۹۰۰ هزار دلار آمريكا) ست و در مراسمي در استكهلم در ماه دسامبر (آذر/دي) همراه با لوح به برندگان اعطا مي شود.

 آلفرد نوبل (۱۸۳۳ تا ۱۸۶۹) شيمي‌دان، مهندس، مخترع و تاجر سوئدي كه براي كشف ديناميت و مالكيت كارخانه اسلحه سازي بوفور سوئد مشهور است؛ كمي قبل از مرگ در ۲۷ نوامبر ۱۸۹۵ سومين و آخرين وصيت نامه خود را نوشت و در آن تمام اموال و منافع حاصل از آن را به اهداي پنج جايزه نوبل در رشته‌هاي شيمي، فيزيك، زيست شناسي يا پزشكي، ادبيات و صلح اختصاص داد و به طور خاص وصيت كرده جايزه نوبل ادبيات به فردي داده شود كه «شاهكارترين اثر را در سال گذشته در بهترين شكل ارائه داده باشد»؛ وي همچنين مسئوليت تعيين برنده هر يك از اين جوايز را مشخص و آكادمي سوئد را نهاد مسئول انتخاب فرد برنده و اهداي اين جايزه كرده است.

با وجود صراحت وصيت نامه نوبل، اولين جايزه در سال ۱۹۰۱ و ۵ سال بعد از درگذشت وي اهدا شد. برنده جايزه نوبل ادبيات هر ساله توسط كميته نوبل انتخاب مي‌شود.جايزه نوبل ادبيات از سال ۱۹۰۱ تا ۲۰۱۷ در مجموع به ۱۱۴ نفر اعطا شده است. اين جايزه در سال هاي ۱۹۱۴، ۱۹۱۸، ۱۹۶۵، ۱۹۴۰، ۱۹۴۱، ۱۹۴۲ و ۱۹۴۳ اهدا نشده كه پايگاه اطلاع رساني نوبل ادبيات دليل آن را شناخته نشدن اثري با مشخصات مدنظر دانسته است. به‌طور كلي جوايز نوبل طي سال‌هاي جنگ جهاني اول و دوم كمتر اعطا شده است.

آكادمي سوئد از اوايل سال ۲۰۱۸ با انواع رسوايي ها روبرو شد، ابتدا روزنامه هاي سوئدي به نقل از ۱۸ زن ژان كلود آرنو (Jean Cluad Arnault) همسر كاتارينا فراستنسون (Katarina Frostenson) شاعر معاصر سوئدي و عضو آكادمي را به آزار جنسي و دو مورد تجاوز متهم كردند.

اخباري نيز در مورد شفاف نبودن ارتباطات مالي باشگاه فرهنگي اين زوج در شهر استكهلم و سوء استفاده‌هاي مالي آنها از منابع آكادمي منتشر شد كه بعد از انتقادات فراوان در نهايت سارا دنيوس (Sara Danius) رئيس فعلي آكادمي در ماه مه ۲۰۱۸ (ارديبهشت ۹۷) اعلام كرد از وكلاي آكادمي خواسته به اين اتهامات رسيدگي كنند.

ادامه اين وضع و سوگيري هر يك از اعضاي آكادمي له يا عليه دو طرف ماجرا، موجب شد هشت نفر از ۱۸ عضو آكادمي از شركت در جلسات و تصميم گيري‌ها خودداري كنند.

در حاليكه بر اساس نظامنامه حضور ۱۲ نفر از اعضا براي انتخاب فرد جديد لازم است و با وجود ۱۰ نفر در آكادمي نه اتخاذ تصميم هاي مهم ممكن است و نه پذيرش عضو جديد؛ زيرا اتخاذ تصميم هاي بزرگ با اجماع ۱۲ نفر ممكن است و در نهايت جايزه نوبل ادبيات سال گذشته اعطا نشد و به همين دليل قرار شد به جبران اعطانشدن جايزه نوبل ادبيات در سال گذشته، امسال (۲۰۱۹) دو جايزه به دو نفر داده شود.

كازوئو ايشي گورو نويسنده انگليسي ژاپني‌تبار آخرين فردي بود كه در سال ۲۰۱۷ برنده جايزه نوبل شد. اسامي مهمي چون جرج برنارد شاو، هرمان هسه، توماس اليوت، ويليام فاكنر، آلبر كامو، ساموئل بكت، پابلو نرودا، هاينريش بل،گابريل گارسيا ماركز، توني موريسون، گونتر گراس، ارنست همينگوي، اورهان پاموك، دوريس لسينگ، هرتا مولر، ماريو بارگاس يوسا و آليس مونرو در ميان برندگان نوبل سال هاي قبل به چشم مي خورد.