پايگاه تحليلي - خبري ايران بالكان : همايش «ادبيات مقاومت» در آنكارا برگزار شد
دوشنبه، 20 اسفند 1397 - 20:31 کد خبر:30592

اديبان ايران و تركيه در همايش «ادبيات مقاومت» كه در آنكارا برگزار شد، حكايت ايستادگي جامعه در جستجوي حق و عدالت در مقابل هرگونه اقتدار نامشروع را معناي ادبيات مقاومت عنوان كردند.

به گزارش پايگاه تحليلي – خبري ايران بالكان (ايربا) به نقل از سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامي، همايش «ادبيات پايداري» با حضور اساتيد دانشگاه‌ها، نويسندگان و اصحاب قلم ايران و تركيه در محل برگزاري همايش‌هاي مؤسسه اسام (ESAM) واقع در آنكارا (پايتخت تركيه) برگزار شد.

اين همايش به همت رايزني فرهنگي ايران در تركيه، حوزه هنري سازمان تبليغات اسلامي و انجمن جوانان آناتولي و با حضور محمود صدقي‌زاده، رايزن فرهنگي كشورمان، علي‌حيدر حق‌سال، عضو هيأت تحريريه مجله ادبي «هفت اقليم»، محمداسماعيل حاج‌عليان، نويسنده و استاد دانشگاه اصفهان، تيمور آقامحمدي، نويسنده و استاد دانشگاه همدان و تني چند از اساتيد و صاحب‌نظران كشور تركيه برگزار شد.

رد پاي غرب‌گرايي در ادبيات معاصر تركيه

در ابتداي اين همايش علي‌حيدر حق‌سال، نويسنده و عضو هيأت تحريريه مجله ادبي «هفت اقليم» به عنوان رييس اين همايش، به تبيين ادبيات معاصر تركيه پرداخت و طي آن گفت: در ادبيات معاصر تركيه شاهد گرايش جوانان به غرب و تأثير غرب‌گرايي بر نسل جديد هستيم.

وي در ادامه با اشاره به نفوذ فرهنگ غربي در ميان نسل جوان و تهديدات فرهنگ غربي بر هويت جوانان ترك افزود: متأسفانه در ادبيات معاصر امروزي، برخي از جريان‌هاي ادبي مسايلي همچون سبك حيات اسلامي، مؤلفه‌هاي جامعه سنتي را به تمسخر گرفته‌اند و با كاريكاتوريزه كردن فرهنگ سنتي ترك‌ها درصدد ايجاد فضاي تخريبي عليه آن هستند و با اين روش‌هاي تخريبي به آداب، رسوم و ريشه‌هاي فرهنگي كشور حمله مي‌كنند.

حق‌سال در ادامه با توجه به ضرورت توجه و مقابله با تهديدات فرهنگ غربي و ضرورت سرمايه‌گذاري و توجه به خودباوري و داشته‌هاي فرهنگي جوامع شرقي افزود: آنچه هم‌اكنون جوامع شرقي به آن نياز دارند، بازگشت به اصل خويش و تجديدنظر در مفاهيم ادبي و سرمايه‌گذاري در ادبيات به ويژه حوزه ادبيات پايداري است.

عضو هيأت تحريريه مجله ادبي «هفت اقليم» در پايان سخنانش با اشاره به داستان‌هاي داستايوفسكي، به رويكرد آن در حوزه ادبيات مقاومت اشاره كرد و گفت: به عنوان مسلمان بايد به اصل خود بازگرديم و هويت اسلامي جامعه خود را احيا كنيم و در حوزه ادبيات مقاومت كه يكي از شاخه‌هاي بازگشت به هويت فرهنگي است، سرمايه‌گذاري و توجه بيشتري كنيم. ادبيات مقاومت يكي از نمادهاي اصلي بازگشت به هويت فرهنگي است كه توجه به آن در عصر كنوني اهميت فراواني دارد.

مفهوم ادبيات مقاومت

محمد اوزگر، عضو هيأت علمي و استاد زبان و ادبيات دانشگاه بين گُل تركيه، از ديگر سخنرانان اين همايش بود كه با ارايه تعريف جامعي از ادبيات مقاومت گفت: حكايت ايستادگي جامعه در جست‌وجوي حق و عدالت در مقابل هرگونه اقتدار نامشروع، فصل مهمي را در ادبيات به خود اختصاص داده است كه از آن به عنوان ادبيات مقاومت ياد مي‌كنيم.

استاد زبان و ادبيات دانشگاه بين گُل افزود: تمام ايدئولوژي‌هاي موجود در جهان به نوعي در خود و در غالب مبارزات خود به نوعي ادبيات مقاومت را مي‌گنجاند؛ زيرا در بطن تمام اين ايدئولوژي‌ها، مخالفت با ظلم و احياي عدالت وجود دارد. اين ادبيات از هند گرفته تا آفريقا و از حماسه چاناك قلعه گرفته تا كودتاي 15 جولاي، ديده مي‌شود.

محمد اوزگر سپس به بخش‌هاي مختلف ادبيات مقاومت اشاره كرد و گفتن اينكه؛ ادبيات مقاومت به دو شاخه اصلي تقسيم مي‌شود، افزود: يكي از اين شاخه‌ها ادبياتي است كه زمينه‌ساز مقاومت و پايداري بوده و ديگري ادبياتي است كه پس از جنبش‌هاي اجتماعي و مبارزات و پايداري به وجود مي‌آيد.

وي در ادامه با اشاره به ادبيات روس‌ها افزود: روس‌ها، تولستوي را آيينه كودتا مي‌دانند؛ زيرا با وجود اينكه رمان‌هاي او بيست سال قبل از كودتاي بزرگ در روسيه نوشته شده، پيش‌بيني اتفاقات كودتا و مقدمه‌سازي براي ايجاد آن حركت اجتماعي را بيان كرده بود.

عضو هيأت علمي دانشگاه بين گُل تركيه همچنين با اشاره به نقش و جايگاه برخي از اساتيد ادبيات مقاومت همچون محمت عاكف، خالده ادبيب، محمت اوزون، ناظم حكمت، چنگيز داغچي و سزايي كاراكوچ، گفت: اين اساتيد به نقش مهمي در شكل‌گيري ادبيات مقاومت و پايداري در تركيه داشته‌اند كه توانسته‌اند ادبيات مقاومت و پايداري را به بهترين شكل ممكن به نسل امروزي منتقل كنند.

اوزگر در پايان سخنانش گفت: مهم‌ترين درس ادبيات مقاومت، احياي روحيه اميد در جامعه است.

ادبيات مقاومت ايران، الهام‌گرفته از قرآن

محمداسماعيل حاج‌عليان، نويسنده و استاد دانشگاه اصفهان نيز از ديگر سخنرانان اين همايش بود كه با ارايه تصويري از ظهور ادبيات مقاومت در ادبيات معاصر به تبيين مفهوم گسست زبان به عنوان يك تكنيك مهم در ادبيات مقاومت اشاره كرد و طي آن گفت: ادبيات مقاومت در ايران متأثر از شيوه روايي قرآن كريم، ادبيات تعذيه و نيز داستان‌هاي كهن اساطيري ايران‌زمين است كه با الهام‌گيري از اين سه منبع ارزشمند بر غناي خود افزوده است.

ادبيات مقاومت، مبارزه با بي‌اخلاقي است

احمد اورس، نويسنده و مدير مسئول مجله ادبي «تصفيه» تركيه، از ديگر سخنرانان اين همايش بود كه به ابعاد تئوري و حقيقي ادبيات مقاومت در گذر تاريخ اشاره كرد و گفت: حادثه كربلا كه در صدر اسلام رخ داد، در تمام تاريخ و جغرافياي اسلام با الگوهاي مشابه تكرار شده است، زيرا تمام اديان توحيدي و نگرش‌هاي خداپرستانه به مبارزه عليه ستمگران و تخريب اساس ظلم مي‌پردازند.

مدير مسئول مجله ادبي «تصفيه» ادامه داد: در جامعه نيز تمام كساني كه داراي ذهنيت «امت اسلام» بودند در جبهه مبارزه عليه امپرياليسم، كاپيتاليسم و صهيونيسم قرار گرفتند. آنچه بزرگاني چون نوري پاك ديل، اردم بايزيد و عصمت اوزل به قلم به رشته تحرير درآوردند، نشان مي‌دهد كه ادبيات مقاومت تنها جنگ نيست بلكه مبارزه بر عليه هر آنچه انسان، اخلاق، دين و باورهاي او را تحت شعاع قرار مي‌دهد، است.

ادبيات مقاومت محصول هويت تاريخي يك ملت است

تيمور آقامحمدي، نويسنده و استاد دانشگاه همدان هم به اهميت معنا در خلق آثار ادبي پرداخت و ادبيات پايداري را از اين حيث تشريح كرد.

وي با اشاره به نقش انسان ايراني در خلق حماسه ادبيات پايداري گفت: انسان ايراني ادبيات مقاومت را از داستان‌هاي نبردهاي حق و باطل در شاهنامه و بعد از آن روي آوردن به اسلام از حادثه عاشورا الگوبرداري كرده است.

آقامحمدي گفت: انسان مدرن ايراني بدون در نظر گرفتن ريشه‌هاي فرهنگي خود نظير اسطوره‌ها و آيين‌هاي ملي و نيز ناديده گرفتن آموزه‌هاي ديني خود كه پايه‌هاي هويتي خويش را بر آن بنا كرده است، نمي‌تواند به خلق ادبيات ايستادگي در عصر حاضر بپردازد؛ بلكه ادبيات مقاومت و پايداري محصول ريشه‌ها، باورها و هويت تاريخي يك ملت است.

فرهنگ مقاومت به جامعه انساني حيات طيبه مي‌دهد

عثمان بيرق‌دار، نويسنده و استاد دانشگاه استانبول نيز در سخنراناني خود به نقش فرهنگ پايداري در احياي جامعه اشاره كرد و در آن بيان كرد: فرهنگ حقيقي دفاع و مقاومت موجب احياي جامعه مي‌شود و به جامعه انساني حيات طيبه مي‌دهد.

وي سپس با تأكيد بر اهميت نقش خودباوري در جامعه افزود: پيش‌شرط ايستادگي و مقاومت در مقابل دشمن و مبارزه با ظلم و ستم آن است كه دچار دگرگوني و فراموشي نشويم.

استاد دانشگاه استانبول در پايان با اشاره به نقش ايران در منطقه گفت: ايران كشوري است كه مردم تركيه با آن آشنا هستند و اين كشور مانند برادر است كه ريشه‌هاي فرهنگي و ديني خود را حفظ كرده و تمام تلاش ما به عنوان جامعه ادبيات اين است كه با بهره‌گيري از ريشه‌هاي فرهنگي مشترك به ارتقاي ادبيات معاصر بينديشيم.

گفتني است؛ اين همايش يك روزه به منظور بررسي و تبيين ادبيات پايداري و تعامل ميان نويسندگان و صاحب‌نظران در حوزه ادبيات دفاع مقدس و نيز با هدف معرفي، ترجمه، چاپ و انتشار آثار ادبيات پايداري به همت رايزني فرهنگي ايران در تركيه و همكاري حوزه هنري سازمان تبليغات اسلامي و انجمن جوانان آناتولي در مؤسسه اسام (ESAM) برگزار شد.