پايگاه تحليلي - خبري ايران بالكان : تاريخ آسياي مركزي: عصر اسلام و مغولان
سه شنبه، 10 بهمن 1396 - 10:01 کد خبر:27824
كريستف بومر


كتاب «تاريخ آسياي مركزي: عصر اسلام و مغولان» نوشته كريستف بومر، محقق سوييسي از جمله كتاب‌هاي راه يافته به مرحله نيمه پاياني بيست‌و‌پنجمين دوره جايزه جهاني كتاب سال است.  تحركات چنگيزخان و تركان مغول شهره خاص و عام است، اما كمتر به جزئيات پرداخته شده است. آن‌ها در مسير ويرانگر غارت‌ها و فتوحات خود چه دودمان‌هايي را برباد دادند؟ بسياري از سلسله‌هاي فتح‌شده، مسلمان بودند. با اين‌حال مسلمانان به‌نوبه‌خود در قرن نهم بر مقاومت شاهزاده سغد فائق آمدند.

به گزارش پايگاه تحليلي – خبري ايران بالكان (ايربا) به نقل از  ايبنا، كريستف بومر در گير و دار همين گيجي در سومين جلد از مجموعه كتاب‌هاي چهار جلدي‌اش درباره آسياي مركزي، به عصر مسلمانان و مغول‌ها پرداخته است. بومر با حرفه‌اي‌گري تمام و كمال آكادميك و باستان‌شناختي‌اش پرده دودي تاريخي را از بين مي‌برد و گزارشي معتبر و دقيق از آن دوره ارائه مي‌دهد كه هم براي محققان و هم مخاطب عادي مناسب است. او توضيح مي‌دهد كه تا قبل از قرن هشتم، اسلام با تركيبي از كتاب ايراني و شمشير ترك خود را در آسياي مركزي برقرار كرده بود. سلسله‌هاي ترك-مسلمان پايه‌ريزي شده بودند و اسلام با اين سلسله‌هاي جديد، متد ايدئولوژيكي را ارائه كرد كه مرزهاي بين قبال جنگجو و عشيره‌ها را از بين برد.

تا اواسط قرن يازدهم، وقتي اين هژموني تازه تاسيس در آسياي مركزي به ديگر بخش‌هاي جهان اسلام اشاعه يافت، علم، تحقيق و انواع هنرها شكوفا شد. اين توسعه فرهنگي در عوض با پيكربندي مجدد منطقه – از نظر قوميتي، زباني و سياسي- بين سال‌هاي ۱۰۰۰ تا ۱۲۲۰ به دست مهاجرين ترك و يا از طريق سلسله‌هايي كه پايه‌گذاري كردند، نظير سلجوقيان، آل افراسياب و غزنويان پي گرفته مي‌شود.

اگرچه از اواسط قرن دوازدهم تا اواسط قرن سيزدهم، چنگيزخان و جانشينان‌اش ناگهان و به‌طوركل اين رنسانس فرهنگي اسلامي را با تاسيس امپراتوري مغول كه بزرگ‌ترين امپراتوري تمام دوران بود، از بين برد. امپراتوري مغول سه برابر ايالات متحده وسعت داشت و تا زمان براندازي آخرين مغول در هند در سال ۱۸۵۷ پابرجا ماند.

بومر در كتاب «تاريخ آسياي مركزي: عصر اسلام و مغول‌ها» پيچيدگي و سيال‌بودن وضعيت آسياي مركزي را به خوبي به تصوير مي‌كشد. چين، سراسر چين باقي مي‌بيند. ايران دوباره هويت پارسي‌اش را تحكيم مي‌بخشد. اما بين اين دو، مردم‌ و حكومت‌ها به‌طور مداوم مي‌آيند و مي‌روند، و با تركيب‌هاي جديد سرهم‌بندي مي‌شوند. اروپا هم وضع پيچيده‌اي داشت، اما آسياي مركزي- كه مي‌توانيم ايران را از آن استثناء كنيم-  كمترين شباهت را به آلمان، فرانسه يا انگليس داشت.

كريستف بومر، محقق ۵۶ ساله سوييسي است. او در دانشگاه‌هاي زوريخ در رشته‌هاي روانشناسي و فلسفه تحصيل كرده است. بومر از سال ۱۹۸۴ درباره آسياي مركزي، چين و تبت تحقيق مي‌كند كه نتيجه مطالعات او در قالب كتاب‌هاي متعدد، و رساله‌هاي دانشگاهي و برنامه‌هاي راديويي منتشر شده است. كتاب «تاريخ آسياي مركزي: عصر اسلام و مغولان» نوشته كريستف بومر را انتشارات آي.بي.تائوريس در ۴۰۸ صفحه و با قيمت ۳۰ دلار منتشر كرده است.

تاريخ آسياي مركزي: عصر اسلام و مغول‌ها
كريستف بومر
انتشارات: آي.بي.تائوريس
نوبت اول: 2017
قيمت: 30 دلار

محمود فاضلي